Gratis E-book: verdubbel jouw energie in 30 dagen
verdubbel jouw energieDownload nu

Gratis E-book: Verdubbel jouw Energie in 30 Dagen

Hoe je in 30 dagen tijd jouw energie verdubbelt door het veranderen van 1 simpele eetgewoonte.

Page content

article content

Digitale detox doen? Dit is wat er lichamelijk gebeurt als je altijd online bent (+ gratis test)

Het is beslist! Ik doe een digitale detox en nodig jou uit om mee te doen! Ook al moet ik veel online zijn voor mijn job, toch is het ook voor mij nuttig om tijdig paal en perk te stellen aan mijn smartphonegebruik. Vooral als het sociale media betreft, waar je het zonder het te beseffen uren tijd op doorbrengt. Het kost me bovendien te veel energie en mijn systeem is overprikkeld door de hoeveelheid informatie. Stress coach Mien schreef een blog over het effect van smartphones op ons stressniveau. Of zouden we het beter “stressphones” noemen? Ik vermoed dat velen onder ons toe zijn aan een digitale detox! Doe je mee?

De feiten over smartphonegebruik

digitale detox

De feiten over smarphonegebruik zijn best wel schokkend. Veel mensen zijn zich niet eens bewust van de impact hiervan op hun leven, laat staan van de gevolgen. Dit zijn de cijfers:

  • We nemen ons gsm minstens 150x per dag vast (onderzoek loopt hierin sterk uiteen)
  • 40% van de bevraagden gebruikt gsm op de wc
  • 72% kan niet één uur zonder zijn gsm doorbrengen
  • 67% ervaart fantoomvibraties (men voelt trillingen die er niet zijn)
  • 10% van de jongeren onder 25 jaar onderbreekt een vrijpartij wanneer er een notificatie binnenkomt
  • 85% kijkt bij het ontwaken als éérste op zijn gsm

Online zijn geeft stress!

Wellicht ben je jou er niet bewust van maar altijd en overal online zijn is best wel stresserend. Hoe komt dat dan?

Eerst en vooral zijn we als mens sociale dieren en willen we niets missen. We kijken daarom voortdurend op onze smartphone uit angst dat we toch iets aan het missen zijn. Je hebt wellicht wel al gehoord van het FOMO-syndroom (Fear of Missing Out). Wanneer we dan foto’s van anderen zien krijgen we een onrustig gevoel, zeker wanneer we het zelf gemist hebben.

We ervaren eveneens de drang om constant te checken, wat alweer een stressbron is. Fabrikanten spelen hier gretig op in door apps te ontwikkelen met belletjes en meldingen die ons triggeren om “nu meteen” te checken.

En ook tijdens het smartphonegebruik maken we gretig stresshormoon aan want het is the place to be om te multitasken: we gebruiken verschillende apps door elkaar en weten vaak niet meer waarom we nu eigenlijk onze gsm vastgenomen hebben. Multitasken is echter een fabel en geeft ons brein enorm veel stress. Hierdoor vallen we terug op ons reptielenbrein en zoals je hierboven kon lezen grijpen we dan nog sneller naar afleiding en quick fixes, over een vicieuze cirkel gesproken..

Hoe minder we aandacht aan één ding tegelijkertijd kunnen schenken en we onze aandacht dus continu verdelen – hoe actiever onze amygdala en dus onze stressgevoeligheid wordt.

digitale detox

Een digitale detox, waarom zou je dat doen?

Tegenwoordig zijn we niet enkel verslaafd aan suiker, maar ook aan onze smartphone. Want gek genoeg stimuleren ze hetzelfde hormoon (dopamine) en dit hormoon zorgt ervoor dat we er verslaafd aan zijn. Verslaafd aan een smartphone, kan dat echt? Jep! Tijd voor wat meer beheersing dus. Net zoals je jezelf beheerst wanneer je taart of snoep eet, kan je dat ook doen met je smartphone. Je wil toch ook niet ineens twee zakken gummybeertjes opeten (terwijl het misschien wel verleidelijk is). Ook jouw smartphone wil je eigenlijk niet het verlengde van jouw arm laten zijn. En je wil al helemaal niet dat het al jouw sociale contacten overheerst. Dus als jij de baas wil zijn over hoe je jouw dag invult (in plaats van jouw smartphone) dan is deze uitdaging wellicht iets voor jou ;)!

Verslaving

Voor veel mensen is hun smartphonegebruik (zonder dat ze het beseffen) een verslaving zoals een ander: ze hebben een gebrek aan zelfcontrole (de drang om te ‘checken’), er is sprake van langdurig en frequent gebruik, men ervaart ontwenningsverschijnselen en een negatief effect op andere domeinen in het leven zoals werk of relaties.

Dat is ook niet verwonderlijk aangezien onze smartphone inspeelt op het dopaminesysteem én het activeert ons reptielenbrein.

Dopamine

Dopamine is een gelukshormoon – het geeft ons een goed gevoel. Deze stof komt vrij wanneer we leuke dingen doen en dingen die goed zijn voor ons. Puur historisch bekeken is het verwerven van nieuwe informatie heel nuttig (in de oertijd was het interessant om te leren welke bessen je bijvoorbeeld wel en niet mocht eten) waardoor onze hersenen dopamine vrijgeven wanneer we in aanraking komen met nieuwe informatie.

En dat is nu net waar onze smartphone heel goed in is: ons nieuwe informatie geven. Via eender welke app komen we op één of andere manier wel iets te weten wat ons elke keer weer een dopamineshot geeft. En zoals dat met alle verslavingen gaat, heb je telkens meer en meer nodig, om het zelfde niveau te bereiken.

digitale detox

Reptielenbrein

Het oudste deel in onze hersenen wordt het reptielenbrein genoemd. Dit deel is verantwoordelijk voor reflexen en instincten. Het reageert volgens oude patronen en ingesleten gedragingen. Het denkt op korte termijn en is op die manier op zoek naar quick fixes.

Bij eender welke vorm van stress die we ervaren, neemt dit reptielenbrein de bovenhand waardoor we niet helemaal helder nadenken maar precies naar deze quick fixes op zoek gaan om ons te kalmeren. Dit uit zich bijvoorbeeld in mailen of Facebooken in plaats van aan een belangrijke taak te werken. Deze quick fixes doen onze adrenaline echter niet dalen waardoor we in een vicieuze cirkel terechtkomen en telkens meer naar onze smartphone grijpen.

Dit deel van het brein maakt het moeilijk om gewoontes te veranderen, want wanneer we dan stress ervaren neigen we terug naar oude gedragspatronen. We zullen dus het heft in eigen handen moeten nemen willen we ons niet laten (mis)leiden door onze smartphones!

Het effect van minder smartphonegebruik

digitale detoxEr zijn heel wat voordelen van minder smartphonegebruik. Enkele mogelijke effecten zijn dat je:

  • rustiger wordt en je jou minder gejaagd voelt
  • minder stress ervaart
  • productiviteit en concentratie toenemen
  • een positiever humeur hebt
  • meer vrije tijd hebt
  • slanker wordt
  • cognitieve capaciteiten verbeteren
  • beter slaapt
  • meer voldoening uit je vrije tijd haalt
  • minder prikkels voor hsp

Doe de test: hoe is het gesteld met jouw smartphonegebruik?

En nu is het aan jou? Heb je enig idee of jij verslaafd bent aan jouw smartphone? Deze test komt uit het boek ‘Digital Detox’ van Florence Pérès en geeft jou een indicatie hoe het met je smartphonegebruik gesteld is.

Antwoord op onderstaande vragen met ja/vaak, nee/nooit of soms:

  • Je brengt meer en meer tijd door op je digital device(s) zonder het te beseffen en je verliest op dat moment ook de tijd uit het oog
  • je blijft (te) lang wakker door jouw digitaal gebruik terwijl je eigenlijk al had moeten slapen
  • Het percentage van de door jou online gespendeerde tijd (werk uitgezonderd) waarvan je vindt dat het verloren tijd is of niet bijdraagt aan je persoonlijke doelstellingen (bvb doelloos surfen, eindeloos chatten, gaming, bingewatching, youtube, Facebook scrollen..) is gelijk aan of hoger dan 50%
  • Gepland werk of een geplande activiteit mis je wegens smartphone- of ander digitaal gebruik
  • Je verlangt er stiekem naar om een beetje minder connected te zijn
  • Binnen het laatste uur voor je gaat slapen, check je nog je smartphone (of ander scherm) voor mail, social media, chat, nieuws of andere functionaliteiten
  • Binnen het eerste uur nadat je wakker bent, check je al jouw smartphone (of ander scherm) voor mail, social media, chat, nieuws of andere functionaliteiten
  • Je raadpleegt en beantwoordt sms’jes, berichten, mails, tweets etc terwijl je met een andere activiteit bezig bent die je volledige aandacht vereist zoals kerntaak uitvoeren op je werk, koken, autorijden, ..
  • Je kunt je niet goed concentreren en je aandacht wordt frequent getrokken naar digitale afleidingen (surfen, nieuwssites, onlineshoppen, social media, mailbox) en je vermoedt dat daarmee ook jouw productiviteit daalt
  • Je voelt je ongemakkelijk als je per ongeluk je smartphone vergeten bent, als er geen ontvangst is of als je batterij bijna leeg is
  • Je gebruikt dezelfde kanalen voor zowel persoonlijke als professionele contacten of aangelegenheden (bvb messenger voor privé en werk, één mailadres voor privé en werk)
  • Je wordt wrevelig en zenuwachtig als je je smartphone niet kunt checken
  • Terwijl je eet (alleen), ligt jouw smartphone voor of naast je op tafel
  • Je bent vrijwel dagelijks actief op 3 of meer verschillende sociale media platvormen (FB, instagram, pinterest, linkedin, youtube, twitter, ..)
  • Je kunt niet één uur zonder je smartphone te checken, zelfs in je vrije tijd (zelfs terwijl je bvb in het bos wandelt, televisiekijkt of een gezellig gesprek voert met vrienden)
  • Jouw inbox bezorgt je stress en je voelt je genoodzaakt om snel te antwoorden (zo snel mogelijk of toch zeker dezelfde dag nog)

Score:

  • Ja is 2 punten
  • Soms is 1 punt
  • Nee is 0 punten

Wanneer je minder dan 5 punten scoort, zit je safe. Tussen de 6 en 15 betekent digital danger en 16 of meer staat voor digital damage. Aan jou dus om in te schatten wat je te doen hebt!

digitale detox

10 tips voor een digitale detox

Het is belangrijk om je vooral bewust te worden van je gebruik en zelf te kiezen wanneer je je gsm gebruikt in plaats van dit op automatische piloot te doen. Het gaat dus niet over minderen maar over bewustwording.

digitale detoxOnze 10 tips als jij mee doet met deze digitale detox:

  1. Wanneer je je gsm wilt vastnemen, bedenk dan of dit uit gewoonte is of je echt iets nodig hebt
  2. Als het uit verveling/gewoonte is, laat het dan. Als je echt iets nodig hebt, wacht nog enkele seconden en focus op wat je nodig hebt (om te vermijden dat je je laat afleiden door alle notificaties die je dan ziet)
  3. Zet je meldingen af
  4. Denk eens na over welke apps je kan verwijderen? Welke apps bezorgen je stress?
  5. Gun je hersenen dode momenten zoals wachten in de winkel: wacht eens gewoon in plaats van direct naar je gsm te grijpen
  6. Doe aan singletasken
  7. Doe ’s morgens als eerste activiteit iets anders dan je gsm checken – en bereid dit voor. Wat kan dit voor jou zijn?
  8. Laat je gsm uit de slaapkamer en gebruik hem niet als wekker
  9. Draag een horloge
  10. Hou een digitale pauze, ga eens op stap zonder je gsm

Tot slot kan 1 simpele actie jou helpen om een succesvolle digitale detox te doen zonder jouw smartphone volledig vaarwel te moeten zeggen. Maak met jezelf een duidelijke afspraak waarin je overeenkomt op welk moment je online gaat. Plan hiervoor 1 uur per dag in. De rest van de dag blijf je ver uit de buurt van jouw smartphone en schakel je alle meldingen af, ook op je pc tijdens het werken.

Doe jij mee met de detox? Laat het ons weten!

 

Mien Gheysens organiseert workshops rond digitale detoxen als stresscoach bij Attendo 3. Meer lezen van haar? Volg de pagina hier!

Bronnen voor deze blog: 

Nooit meer te druk – Tony Crabbe

Digital Detox – Florence Pérès

Ontketen je brein – Theo Compernolle

 

 

Comment Section

1 reactie op “Digitale detox doen? Dit is wat er lichamelijk gebeurt als je altijd online bent (+ gratis test)


Door christine op 13 november 2018

joepie !!! ik krijg 0 (nul) punten als score 😉
tip die ik al ff toepas, doe eerst iets uitsluitend voor jezelf, voor je de buitenwereld (gsm, internet, …) toelaat; de modem uitzetten na je laatste cheq helpt ook; die gaat hier pas weer op ´on´ na mn prioritaire activiteiten 😉

Plaats een reactie




Phoenix WebsitePhoenix Website